Prawa autorskie: Alexis HAULOT © European Union 2024 - Source : EP Alexis HAULOT © Euro...
16 czerwca 2026
Ważny moment dla Kiszyniowa i Kijowa. Po niemal dwóch latach opóźnień terroryzowane przez Rosję państwa robią kolejny krok na ścieżce do UE. Nie byłoby to możliwe, gdyby nie zmiana władzy na Węgrzech. Ze względu na trudną sytuację geopolityczną Ukrainę i Mołdawię czeka też nieco inny proces akcesyjny niż poprzednie państwa. Wyjaśniamy, na czym będzie polegał
Po czterech latach od złożenia przez Kijów i Kiszyniów wniosków o członkostwo w UE i nadania tym państwom statusu krajów kandydujących państwa członkowskie zgodziły się na otwarcie pierwszego klastra negocjacyjnego z Mołdawią i Ukrainą. Decyzja w tej sprawie została podjęta jednogłośnie w piątek 12 czerwca po dwóch latach opóźnień spowodowanych przez premiera Węgier Viktora Orbána. Formalnie negocjacje zostały otwarte w poniedziałek 15 czerwca 2026 podczas drugiej konferencji międzyrządowej UE–Ukraina w Luksemburgu.
„Państwa UE uzgodniły otwarcie pierwszego klastra negocjacji akcesyjnych z Ukrainą i Mołdawią. Dziś rozpoczynamy rozmowy dotyczące fundamentów całego procesu – obejmujących m.in. wymiar sprawiedliwości oraz prawa podstawowe” – napisała Komisja Europejska na platformie X.
Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen (na zdjęciu powyżej) podkreśliła, że decyzja jest wyrazem uznania dla „determinacji, odwagi i ciężkiej pracy”, jakie oba kraje wykazały, kontynuując reformy mimo ogromnych wyzwań. Dodała, że otwarcie pierwszego klastra potwierdza, iż perspektywa członkostwa pozostaje realna zarówno dla Ukrainy, jak i Mołdawii.
Przewodniczący Rady Europejskiej António Costa nazwał rozszerzenie „jedną z największych historii sukcesu Unii Europejskiej” i podkreślił, że przyjęcie nowych członków jest strategiczną inwestycją w bezpieczeństwo i stabilność całego kontynentu.
Decyzję UE z zadowoleniem przyjęły władze Mołdawii i Ukrainy. Wołodymyr Zełenski nazwał ją ważnym sygnałem politycznego i moralnego wsparcia dla Ukrainy. Maia Sandu podkreśliła, że Mołdawia będzie kontynuować reformy niezbędne do członkostwa w UE.
Polska należy do grona zwolenników rozszerzenia, ale rządzący podkreślają, że proces akcesyjny nie może oznaczać obniżenia wymagań wobec państw kandydujących. Przed poniedziałkowym spotkaniem ministrów spraw zagranicznych UE w Luksemburgu szef polskiej dyplomacji Radosław Sikorski przypomniał, że członkostwo Ukrainy będzie uzależnione od pełnego spełnienia wszystkich warunków akcesyjnych.
– Musimy być pewni, że Ukraina będzie gotowa, że my będziemy gotowi i że rozszerzenie będzie dla obu stron sukcesem – powiedział Sikorski TVP Info .
Gdyby nie decyzja nowego premiera Węgier Pétera Magyara, proces akcesyjny Ukrainy i Mołdawii byłby wciąż zablokowany. Były premier Węgier, lider eurosceptycznej grupy Patrioci dla Europy Viktor Orbán przez niemal dwa lata blokował postęp w negocjacjach akcesyjnych, twierdząc, że Ukraina nie przestrzega praw mniejszości węgierskiej. Zmiana władzy na Węgrzech i objęcie urzędu premiera przez Pétera Magyara pozwoliły posunąć sprawy naprzód.
Magyar nie uznał, że problem nie istnieje. Nie mógł, zważywszy na to, jak długo Viktor Orbán przekonywał węgierską opinię publiczną, że prawa etnicznych Węgrów na Zakarpaciu są łamane. Nowy premier Węgier postanowił porozumieć się z Ukrainą, która od dawna deklarowała gotowość do kompromisu, ale Orbán nie był zainteresowany rozwiązaniem sporu.
„Historyczne porozumienie między Węgrami a Ukrainą dotyczące praw edukacyjnych, kulturalnych, językowych i politycznych społeczności węgierskiej na Zakarpaciu zostało właśnie sformalizowane. W oficjalnej nocie dyplomatycznej strona ukraińska zobowiązała się do wdrożenia wszystkich zapisów porozumienia, a także włączyła je do unijnego Planu Działań na rzecz Mniejszości Narodowych. W ciągu zaledwie kilku tygodni udało nam się rozwiązać kwestię, z którą rząd Orbána nie był w stanie poradzić sobie przez dziesięć lat” – poinformował premier Węgier 12 czerwca. Wstępne porozumienie w sprawie zostało ogłoszone już na początku czerwca .
Ukraina zobowiązała się do przywrócenia praw mniejszości węgierskiej na Zakarpaciu, m.in. w zakresie edukacji w języku ojczystym, używania języka węgierskiego w szkołach i podczas egzaminów oraz stosowania węgierskich symboli narodowych w przestrzeni publicznej – informował „Kyiv Post”. Sprawa dotyczy około 100 tys. etnicznych Węgrów mieszkających na Ukrainie, którzy nadal mają prawo głosowania na Węgrzech.
Od realizacji tych zobowiązań będzie zależał dalszy postęp negocjacji akcesyjnych. Sprawę będą monitorować zarówno Węgry, jak i Komisja Europejska.
Pierwszy klaster, którego negocjacje zostają dziś otwarte, dotyczy tzw. kwestii podstawowych (z ang. Fundamentals). Obejmuje rozdziały, które UE uznaje za fundament funkcjonowania państwa prawa i przyszłego członkostwa we wspólnocie. Chodzi o:
Rozdział 23 – Sądownictwo i prawa podstawowe (Judiciary and Fundamental Rights). Dotyczy niezależności i s…
Read the full article at OKO.press →
Poland